Saba kardeşim ‘Katolikler’in Kutsal kitabını okuyorum’ şeklinde bir ifade kullanmışsın. Neyi kastettiğini anlayamadım doğrusu… Eğer Yeni Ahit’i kastediyorsan, tüm Hristiyanlık dünyasında okunan Yeni Ahit metni aynıdır. Çevrileri biraz değişik olabilir ama tüm çeviriler aynı orjinale dayalılardır. Mesela o Hz. İsa Mesih’in ‘dağ hutbesi’ndeki bir cümleyi, biri ‘bahtiyardır şiddetsiz olanlar, yeryüzü onlara miras kalacaktır’ diye çevirebilir, bir başkası ise ‘ne mutlu yumuşak huylu olanlara, yeryüzü kendilerine miras kalacaktır’ şeklinde çevirir. Yani demek istediğim aradaki farklar bu düzeyde var olan farklar olabilir ancak. Anlam aynıdır hep.

O sormuş olduğun kelime ve terimlerin anlamları ise şöyledir:

Anaphora (‘anafora’ diye tellafuz edilir): Rab’bın kendi buyurusu üzerine son akşam yemeği anısına yenen ve içilen ekmek ve şarabın sunusu. Basit ekmek ve şarap Rab’be sunuluyor, Rab’bın ekmek ve şarabı kutsaması ile Kendi hayatından (vücut: maddi açıdan, kan: ruhi açıdan) beslenmemiz üzere.

Eucharist litürjisi: Şükran ayini, Hristiyanlığın en merkezi ayini (‘Anafora’ bu ayinin doruk noktasının eşiğini teşkil eder). ‘Eucharistia (‘Efharistia’ diye tellafuz edilir): şükran, litürji: işlev, eylem, ayin.

Litürjik gelenek: Kilise tarihinde ayinlerin bayramlara göre düzenlenişi. Hangi bayramda ayinlerin nasıl ve hangi zamanlarda yapılacağı ile ilgili tarihi gelenek. Her bayramın ayinlerde okunan kendilerine has metinleri vardır. Mesela Hz. İsa Mesih’in çarmıha gerilmesinin günü olan Büyük Perşembe başka, ölümü ve mezara defnedilmesinin günü olan Büyük Cuma günü ise başka, günün özelliğine uyan metinler ve illahiler okunur. Tüm bunlar Litürjik geleneğin yerleridir. Litürjik gelenek kilise ayinleri geleneğidir yani, bir bakıma.

Akediya (tellafuzu ‘akidia’dır): Bu bir maneviyat terimidir. Manevi evrim yolunda insanın karşılaştığı engellerden biridir. Manevi tembellik anlamındandır. Manevi yolun gerektirdiklerine karşı ilgisizliğe gömülmeyi ifade eder.

Protestant gelenekte, John Bunyan’ın ‘Hacı’nın İlerleyişi’ (The Pilgrim’s Progress) başlıklı eserindeki engeller türünden bir engeldir Akediya. Ama tabi bu terim yüzyıllardır kullanılmış, Hristiyanlık maneviyatı geleneğinin sözcesine iyice yerleşimiştir. Tasavvuf’taki ‘nefis’, ‘kibir’ türünden terimlerin yüzyıllardır süregelen bir geleneğe yerleşmiş olduğu gibi.

Esenlikler…